Bleekneusjes

Voor veel mensen was de frisse lucht een bittere noodzaak. Tot de Tweede Wereldoorlog was de longziekte tbc wijdverspreid. Het enige medicijn was een langdurig verblijf in de natuur en schone lucht.

Een ziekte als tbc gedijde vooral in overbevolkte, en ‘slecht geventileerde’ stadswijken. Verschillende organisaties trokken zich het lot aan van de kinderen die daar moesten opgroeien. Voor deze ‘bleekneusjes’ werden verschillende vakantieoorden op de Veluwe ingericht.

Rust, reinheid en regelmaat

Een verblijf in een sanatorium was bepaald geen vakantie, maar ook de tijd die de bleekneusjes preventief doorbrachten in een ‘vakantiekolonie’ of ‘vakantieoord’ voldeed niet aan ons idee van vakantie. Er heerste zeker geen sfeer van ‘vrijheid, blijheid’, maar een steng regime van ‘rust, reinheid en regelmaat’. Aansterken was het belangrijkste. Of kinderen een fijne tijd hadden, was daaraan ondergeschikt.

Sanatoria rondom Apeldoorn

Rond Apeldoorn waren verschillende sanatoria en vakantiehuizen te vinden, zoals sanatorium Berg en Bosch, het Van Seventer Sanatorium, Sanatorium Beekbergen, Huize Caesarea en jeugdherberg De Spreng.

Na de Tweede Wereldoorlog

Later, na de Tweede Wereldoorlog, werden de vakantiekampen minder dwingend. De strenge discipline maakte plaats voor een meer speelse aanpak. Het verblijf in de natuur en buitenlucht stond voorop.

Het COJO (Christelijke Onthouders Jeugd Organisatie) -kamp in Beekbergen, 1961
Het COJO (Christelijke Onthouders Jeugd Organisatie) -kamp in Beekbergen, 1961

Gerard Reve in Groot Dennenlust

In 1934 verbleef de schrijver Gerard Reve, toen 10 jaar oud, een tijd in vakantieoord Groot Dennenlust in Voorthuizen. In een brief aan zijn moeder schreef hij:

“Ik ben bij elkaar alweer 5 pond en een ons aangekomen. We hebben in ons nieuwe zwempak gelopen en één keer zijn we naar een meertje geweest en hebben daar pootje gebaad. De eerste week ben ik 1 pond aangekomen, de tweede week 1 pond en drie ons, de derde week weer een pond en drie ons, en de vierde week weer een pond, tel dit maar bij elkaar, dan komt eruit: 5 pond en 1 ons. Krijg ik een schooltas als ik terugkom? Zo een als Karel heeft? Nu dag hoor, zeg maar aan Roetje dat ik gauw terugkom, dáááág!”

Delen via:
Zoek in collecties